Online test helpt verpleegkundigen hun plek te vinden in de gehandicaptenzorg

Binnen G-AAN werken zorgaanbieders samen aan concrete oplossingen om de gehandicaptenzorg toekomstbestendig te organiseren. Die oplossingen veranderen ook het werk van verpleegkundigen: hun rol wordt breder en er ontstaan nieuwe functies. Om die kansen zichtbaar te maken, lanceert G-AAN een pagina voor verpleegkundigen met een loopbaankaart en een online test. Voor zorgorganisaties is het een handig middel om verpleegkundigen te laten zien hoe breed het vak is, om hen te binden en te boeien en om gerichter te werven.

Van uitvoeren naar regie
De gehandicaptenzorg loopt, net als veel andere sectoren in de zorg, tegen grote uitdagingen aan. Er komen steeds meer cliënten met complexe zorgvragen, terwijl er minder zorgprofessionals zijn om die zorg te bieden. Daarom zetten de tientallen aangesloten zorgaanbieders binnen G-AAN samen onderzoeken, pilots en projecten op om de zorg toegankelijk te houden voor kwetsbare doelgroepen. Met een nieuwe aanpak van de Medisch Generalistische Zorg (MGZ), zorg in stappen (stepped care) en digitale oplossingen verschuiven rollen, taken en verantwoordelijkheden. Dat raakt vooral verpleegkundigen.

Hun rol in de gehandicaptenzorg werd de afgelopen jaren smaller: eenvoudige handelingen, zoals wondzorg, worden steeds vaker gedaan door verzorgenden IG of begeleiders. Daardoor was de sector voor veel verpleegkundigen geen vanzelfsprekende keuze. Door de nieuwe aanpak verschuift de focus nu naar regie nemen, coachen, kwaliteit borgen en behandelen. Dat maakt het vak inhoudelijk rijker en biedt verpleegkundigen een nieuw carrièreperspectief.

“In het ziekenhuis liggen alle protocollen klaar. In de gehandicaptenzorg wordt er veel meer van jezelf gevraagd,” vertelt een teammanager medische dienst.

Alles over het vak op één plek
De gehandicaptenzorg is volop in ontwikkeling en biedt verpleegkundigen meer mogelijkheden dan ooit. Die mogelijkheden brengen we nu onder de aandacht. Op de nieuwe pagina Verpleegkundige in de gehandicaptenzorg vinden verpleegkundigen:

  • Het vak in de praktijk: wat het werk bijzonder maakt, verteld door verpleegkundigen zelf.
  • De loopbaankaart: vijf aandachtsgebieden en zeven rollen in één overzicht. Van locatieverpleegkundige en triageverpleegkundige tot gebiedsverpleegkundige, kwaliteitsverpleegkundige en verpleegkundig specialist.
  • De online test: verpleegkundigen beantwoorden een paar vragen en ontdekken welke rol bij hen past.

Waarom dit vak groeit: hoe G-AAN met initiatieven als verpleegkundige triage en regionale aanrijdteams de zorg slimmer organiseert.

De loopbaankaart laat zien hoe divers het vak van verpleegkundige in de gehandicaptenzorg is. Een verpleegkundige kan heel dicht bij de cliënt staan, in een meer traditionele rol bij doelgroepen die 24/7 zorg en aandacht nodig hebben. Maar hij of zij kan ook op afstand meekijken, coördineren, regie voeren of behandelen.

Wat al die rollen met elkaar verbindt? Verpleegkundigen kijken verder dan de zorgvraag. “Je kijkt niet alleen naar het medische gedeelte, maar ook naar het gedrag van de cliënt en de situatie eromheen. Je moet veel breder kijken,” vertelt een locatieverpleegkundige.

Van online test naar de werkvloer
Voor zorgorganisaties is het een uitdaging om de zorg zo te organiseren dat cliënten nu en in de toekomst passende zorg krijgen. Daarvoor zijn verpleegkundigen nodig die de nieuwe rollen willen en kunnen vervullen. De pagina en de test helpen daarbij, maar alleen als ze binnen de organisatie bekend zijn. Teamleiders, HR-adviseurs en recruiters spelen daarin een belangrijke rol: zij helpen verpleegkundigen vaak als eersten op weg. Organisaties kunnen de middelen op verschillende manieren inzetten:

  • Delen in teams, op intranet of in de interne nieuwsbrief.
  • In loopbaangesprekken, met de test als vertrekpunt voor een gesprek over ambities en ontwikkeling.
  • Bij werving: in vacatures, op open dagen en bij stagiairs en pas afgestudeerden.
  • Bij het inwerken, zodat nieuwe verpleegkundigen meteen zien welke kant ze op kunnen groeien.

Samen het vak zichtbaar maken
Hoe meer verpleegkundigen de pagina en de test kennen, hoe makkelijker ze de weg naar de gehandicaptenzorg vinden. Daarom roepen we zorgorganisaties op om de link naar de pagina ‘Verpleegkundige in de gehandicaptenzorg’ te delen met hun verpleegkundigen, collega’s en nieuwe kandidaten. Want wie de gehandicaptenzorg ontdekt, ontdekt een sector waar verpleegkundigen echt het verschil maken.

Met dit verhaal sluiten we onze reeks over verpleegkundigen in de gehandicaptenzorg af. Eerder verschenen:

Nieuwe rollen en meer kansen voor verpleegkundigen in de gehandicaptenzorg

Van signaal tot behandeling: zo veelzijdig is de verpleegkundige in de gehandicaptenzorg 

Verpleegkundige aanrijdteams opgenomen in reguliere zorg

Wat in december 2024 als pilot begon, is sinds 1 september 2026 reguliere zorg in regio Zwolle. De verpleegkundige aanrijdteams zijn een vaste dienst van alle deelnemende organisaties. Verpleegkundigen met kennis van de gehandicaptenzorg ‘rijden aan’ als hun expertise nodig is. Ze krijgen vooraf heldere informatie over de cliënt, locatie en handeling.

Yvonne Kremer, tot voor kort projectleider Medisch Generalistische Zorg, vertelt hoe de pilot een vaste dienst werd en waarom die van alle deelnemende organisaties is.

Van pilot naar vaste dienst
De pilot startte op 1 december 2024, gefinancierd uit transitiemiddelen. Daaraan ging bijna een jaar voorbereiding vooraf en van de eerste plannen tot de getekende overeenkomst zijn bijna drie jaar verstreken.

Na een jaar pilot volgde een evaluatie met de deelnemende zorgaanbieders, een aantal huisartsen en de huisartsenorganisatie Medrie. De uitkomsten waren positief: er gingen weinig vragen door naar de huisarts, er was weinig tot geen externe thuiszorg nodig en de organisaties bespaarden daardoor kosten. Ook de overdracht tussen aanrijdteam en gehandicaptenzorg verliep goed, mede doordat de verpleegkundigen van het aanrijdteam de gehandicaptenzorg kennen.

Halverwege 2026 besloten de organisaties door te gaan met reguliere dienstverlening. Inmiddels hebben alle partijen de overeenkomst getekend, met terugwerkende kracht vanaf 1 september. De dienst wordt nu gecoördineerd door een teammanager van het verpleegkundig team. “Het is officieel geen project meer”, zegt Yvonne. “Dit is iets wat geslaagd is en een mooi resultaat van samenwerking binnen en buiten G-AAN.”

Eerst de zorg, dan de financiën
Dat de organisaties de dienst nu zelf betalen, ziet Yvonne niet vaak gebeuren. “Je ziet heel weinig dat een pilot zo positief uitpakt dat de organisaties de dienst daarna zelf gaan bekostigen.” Volgens haar hielp het dat de transitiemiddelen ruimte gaven om eerst de meerwaarde te laten zien. “Eerst keken we naar de zorg: wat doet dit voor de cliënt en kwaliteit van zorg? Daarna pas naar het financiële plaatje.”

Een dienst van ons allemaal
Op dit moment rijdt alleen Baalderborg aan. Toch is de overeenkomst niet tussen Baalderborg en elke organisatie afzonderlijk gesloten, maar tussen Baalderborg en alle deelnemers samen. Ook als een nieuwe organisatie wil toetreden, hebben alle partijen daarin een gelijke stem. De toetredingscriteria zijn samen vastgesteld. “Ondanks dat Baalderborg de dienst levert, is het een dienst van ons allemaal”, zegt Yvonne.

Bijsturen en uitbreiden
Elk kwartaal komen de organisaties bijeen om de ingezette zorg te evalueren. Zo kunnen ze laagdrempelig bijsturen. “Je weet niet welke kant de wereld op gaat. De zorg kan er over twee jaar weer heel anders uitzien. Als we dat in ons kwartaaloverleg zien aankomen, kunnen we de dienst aanpassen.”

De organisaties willen ook uitbreiden. Ze onderzoeken of er een aanrijdteam Noordwest-Veluwe kan komen, waarbij Careander overdag aanrijdt. Voor avonden en weekenden zoeken ze nog een tweede partij, en zo worden de aanrijdteams mogelijk ook in andere regio’s onderdeel van de reguliere zorg.

Van signaal tot behandeling: zo veelzijdig is de verpleegkundige in de gehandicaptenzorg

Waar gaat jouw verpleegkundig hart sneller van kloppen? Is het van de betekenisvolle band met je cliënten of juist van acute zorg leveren en snel schakelen? Van coördineren en teams verbinden, richting geven aan de kwaliteit van zorg of zelf diagnoses stellen en behandelen? In de gehandicaptenzorg kan het allemaal. Wie hier als verpleegkundige gaat werken, heeft een wereld te ontdekken.

Vorige keer lieten we zien dat de gehandicaptenzorg verpleegkundigen meer te bieden heeft dan veel mensen denken. Een sleutelrol, volop ruimte om te groeien, en een vak dat nooit stilstaat. Deze keer nemen we je mee langs de verschillende rollen en aandachtsgebieden. Want wie ben jij, en waar past jij het best?

De juiste professional op het juiste moment
De rol van de verpleegkundige in de gehandicaptenzorg verandert: van directe zorg aan de cliënt naar verbinden, coördineren en behandelen. Veel verpleegtechnische handelingen kunnen goed worden uitgevoerd door verzorgenden en begeleiders. Daardoor komt jouw medische kennis vrij voor andere rollen in het zorgproces: ondersteunen, beoordelen, organiseren en behandelen. Tegelijk ontlast deze nieuwe inzet van verpleegkundigen de huisarts en de arts VG.

“Niet zo heel lang geleden was je als verpleegkundige in de gehandicaptenzorg gewoon de begeleider met een verpleegkundige taak ernaast” – Projectleider P&O Frion – Baalderborg

Hoe die expertise wordt ingezet, verschilt per doelgroep. Bij cliënten met ernstig meervoudige beperkingen is een verpleegkundige altijd dichtbij; voor cliënten met een lichte verstandelijke beperking die zelfstandig wonen, ligt dat anders. Passende zorg begint dus bij de vraag: wie heeft wat nodig, en wanneer?

Zeven rollen, vijf aandachtsgebieden In onze studie naar het vak kwamen we zeven rollen tegen. Niet elke organisatie zet ze allemaal in, maar samen geven ze een volledig beeld van de loopbaankansen in de sector. Geen enkele rol is meer of minder dan de andere: het gaat erom welke bij jou past.

“De functie die ik heb is nog vrij nieuw en voelt soms als pionieren. Je moet écht op zoek: wat wordt er van me verwacht, hoe kan ik deze functie zo goed mogelijk invullen?” — een verpleegkundige bij Philadelphia

Van signaal tot behandeling
Elke zorgvraag begint klein. Een begeleider merkt iets op bij een cliënt: iets in het gedrag, iets in de lichamelijke gezondheid. Vanaf dat moment doorloopt de zorgvraag een aantal stappen in het zorgproces, en jij kunt bij elke stap een rol spelen.

Dicht bij de cliënt werkt de locatieverpleegkundige. Je merkt vaak als eerste dat er iets verandert, coacht begeleiders en vertaalt medische adviezen naar de dagelijkse praktijk. “Het is heel erg zoeken naar de vraag achter de vraag,” vertelt een locatieverpleegkundige. Cliënten kunnen niet altijd woorden geven aan wat er speelt. Dat maakt dit werk een dagelijkse puzzel.

Vraagt een situatie om expertise ter plekke, dan rukt de verpleegkundige van het aanrijdteam uit en levert acute zorg. De triageverpleegkundige werkt juist op afstand: als eerste medische aanspreekpunt beoordeel je de urgentie, geef je advies en breng je rust in noodsituaties, vaak nog voordat een arts eraan te pas komt.

Houd je van overzicht en verbinding? Als gebiedsverpleegkundige ben je het aanspreekpunt bij complexe vragen over locaties heen. Als regieverpleegkundige geef je richting: je coördineert, coacht en stuurt op kwaliteit van zorg. Terwijl je als kwaliteitsverpleegkundige beleid ontwikkelt, bijvoorbeeld rond medicatieveiligheid en infectiepreventie. Dat beleid vertaal je vervolgens naar praktische werkwijzen voor je collega’s.

En dan is er nog de verpleegkundig specialist: de rol met de meeste medische zelfstandigheid. Je stelt behandelplannen op, beoordeelt en behandelt zelfstandig, en staat als volwaardig behandelaar naast de arts.

Groeien in elke richting
Waar jouw ambities als verpleegkundige ook liggen: in de gehandicaptenzorg kun je vanuit verschillende aandachtsgebieden het vak benaderen en groeien. Dat maakt het werk interessant en dynamisch. Binnen G-AAN maken we deze loopbaankansen zichtbaar en bereikbaar. Wil je meer weten over jouw kansen in de gehandicaptenzorg? Kijk dan eens op de website van Werken in de gehandicaptenzorg.

Nieuwe rollen en meer kansen voor verpleegkundigen in de gehandicaptenzorg

De gehandicaptenzorg biedt verpleegkundigen inhoudelijk rijke rollen en een loopbaanpad dat alle kanten op kan. Van triage en directe zorg, tot regie, kwaliteit en behandeling. Toch weten veel verpleegkundigen dat nog niet. G-AAN wil daar verandering in brengen.

Als verpleegkundige in de gehandicaptenzorg beoordeel je zorgvragen, adviseer je, handel je en schaal je op waar nodig. Je vervult een sleutelrol tussen de dagelijkse en de medische zorg, en dat maakt het werk inhoudelijk rijker dan veel verpleegkundigen verwachten. Van starter tot specialist liggen er volop rollen: triageverpleegkundige, gebiedsverpleegkundige, kwaliteitsverpleegkundige of verpleegkundig specialist.

“Je bent continu aan het omdenken. Het is een puzzel die je op moet lossen om uiteindelijk tot de beste zorg te komen,” vertelt een gebiedsverpleegkundige.

Stepped care: de juiste zorg op het juiste moment
Door binnen G-AAN een aantal diensten anders te organiseren, maken we die rollen heel concreet. Met verpleegkundige triage beoordeel je zorgvragen sneller, bepaal je de urgentie en kies je de vervolgstap. Zo handelen we een groot deel van de vragen af voordat inzet van een huisarts nodig is. 

Regionale aanrijdteams brengen verpleegkundige expertise bovendien direct naar de plek waar acute zorg nodig is. Soms volstaat advies, soms is observatie nodig, en pas wanneer de situatie daarom vraagt, schalen we op.

Zo organiseren we de hele keten opnieuw: de juiste kennis en kunde op de juiste plek. Dat is stepped care.

Waarom nu deze aanpak?
De Medisch Generalistische Zorg staat onder druk: de zorgvraag stijgt en wordt complexer, terwijl het aantal huisartsen afneemt. Passende zorg organiseren voor een kwetsbare cliëntgroep vraagt om slimmere oplossingen. Stepped care is er één van en verpleegkundigen spelen daarin een onmisbare rol.

Onmisbaar, maar onbekend
Toch weten te weinig verpleegkundigen wat de gehandicaptenzorg te bieden heeft. De sector is voor heel veel mensen onzichtbaar. Als je niemand in je omgeving hebt met een beperking, kom je er eigenlijk niet mee in aanraking. Daar komt bij dat de gehandicaptenzorg tijdens mbo-v- en hbo-v-opleidingen relatief weinig aandacht krijgt.

“Als net afgestudeerde verpleegkundige is de gehandicaptenzorg vrij onbekend. Dan heb je toch vaste richtingen: richting het ziekenhuis of de thuiszorg,” vertelt een verpleegkundige.

Daardoor ontstaat het beeld dat er weinig inhoudelijke uitdaging of professionele ontwikkeling te vinden is. De praktijk laat juist het tegendeel zien.

G-AAN maakt het vak zichtbaar
Die kloof tussen wat het vak biedt en wat verpleegkundigen ervan weten, willen we dichten. Daarom investeren we niet alleen in de transformatie van de zorg, maar starten we ook een initiatief om het werk en de loopbaanmogelijkheden van verpleegkundigen in de gehandicaptenzorg zichtbaar te maken.

Dit is het eerste verhaal in een reeks. De komende tijd laten we zien wat het vak inhoudt, welke rollen er zijn en hoe een loopbaan in de gehandicaptenzorg eruit kan zien. Want wie de gehandicaptenzorg ontdekt, ontdekt een sector waar je ertoe doet en een sleutelrol speelt in de zorg van morgen.

Rust en efficiëntie door regionale aanrijdteams 

Het begon met een probleem dat steeds nijpender werd. Huisartsen trokken zich stap voor stap terug uit de zorg voor cliënten in de Wlz. Vooral in de avond, nacht en het weekend werd het steeds lastiger om passende medische zorg te organiseren. Voor begeleiders en organisaties leidde dat tot onzekerheid, extra druk en soms tot oplossingen die eigenlijk niet logisch voelden.

“We zagen dat iedereen worstelde met dezelfde vraag,” vertelt Yvonne Kremer, projectleider Medisch Generalistische Zorg bij G-AAN. “Wie kan je inzetten als het eigen verpleegkundig team niet beschikbaar is? Of thuiszorg een stop heeft?” 

Samen vinden we een oplossing
In de regio Zwolle besloten gehandicaptenzorgorganisaties het probleem niet langer individueel te benaderen. In plaats daarvan gingen zij samen aan tafel. Niet met de ambitie om meteen een groots model neer te zetten, maar om eerst scherp te krijgen waar het écht misging. Al snel werd duidelijk: het probleem zat niet alleen in capaciteit, maar vooral in de manier waarop zorgvragen werden beoordeeld en opgeschaald.

De eerste doorbraak was de gezamenlijke triage. Waar voorheen iedere organisatie een eigen verpleegkundige bereikbaarheidsdienst had, werd nu regionaal bekeken wat er nodig was. “Dat was een enorme omslag,” zegt Yvonne. “Voor het eerst gingen we werken volgens het step-care-principe: pas opschalen als dat ook echt logisch is.”

De tweede mijlpaal: twee regionale aanrijdteams
In december 2024 volgde de volgende stap: de start van twee verpleegkundige aanrijdteams in de regio, met daarin verpleegkundigen die ingezet worden voor meerdere organisaties in de regio. Niet als vervanging van bestaande zorg, maar als gerichte aanvulling.

Het effect liet niet lang op zich wachten. Dankzij goede triage en duidelijke urgentiecodes rijden verpleegkundigen alleen uit als hun expertise nodig is. Ze krijgen vooraf heldere informatie over de cliënt, locatie en handeling. “Als ze nu op pad gaan, weten ze precies waarom,” vertelt Yvonne. “Dat voorkomt onnodige ritten en scheelt enorm in belasting.”

Centrale triage en daadkrachtige samenwerking 
De aanrijdteams werken volgens het step-care-principe. Zorgvragen worden eerst beoordeeld via een centrale triage en alleen wanneer verpleegkundige inzet echt iets toevoegt, rijdt een team uit. Dat voorkomt onnodige inzet en maakt het mogelijk om met beperkte capaciteit toch bereikbare zorg te organiseren. “Je wilt geen verpleegkundigen laten rijden omdat het ‘zo hoort’,” zegt Yvonne. “Ze moeten op pad gaan omdat het logisch is.”

Vanaf de start is gekozen voor een stevige samenwerkingsstructuur. Maandelijks komen de betrokken organisaties bijeen in een projectgroep, met aan tafel managers die mandaat hebben om besluiten te nemen. Die manier van werken blijkt essentieel. “Als we iets signaleren, kunnen we vaak dezelfde dag nog bijsturen,” vertelt Yvonne. “Zo blijven we niet hangen in goede bedoelingen waarop geen actie volgt.”

Kwaliteit staat centraal
Om aan de groeiende vraag te voldoen, is het aanrijdgebied inmiddels verruimd van dertig naar vijfenveertig minuten. Die keuze is bewust gemaakt. Spoedsituaties blijven leidend; planbare zorg krijgt ruimte. “We zagen dat we met de huidige productiviteit die zorgvraag aankunnen,” licht Yvonne toe. “Dan durf je ook iets op te rekken, zonder dat het ten koste gaat van kwaliteit.”

Tegelijkertijd blijft het uitgangspunt dat zorg regionaal wordt georganiseerd, niet centraal. In andere gebieden ontstaan vergelijkbare MGZ-samenwerkingen. Voor G-AAN is dat geen bedreiging, maar een logische ontwikkeling. “Wij delen graag onze ervaringen en onze aanpak,” zegt Yvonne, “maar het eigenaarschap moet bij de regio zelf blijven.”

Ook winst voor verpleegkundigen: weer de meer de inhoud in
“Als je een verpleegkundige vraagt waarom hij of zij voor dit vak heeft gekozen, dan hoor je vaak hetzelfde,” zegt Yvonne. “Het gaat om het vak. Om handelingen uitvoeren, klinisch redeneren, verantwoordelijkheid dragen. Dat kwam in veel organisaties te weinig terug.”

De aanrijdteams brengen daar verandering in, omdat verpleegkundigen worden ingezet wanneer hun expertise daadwerkelijk nodig is: bij onverwachte situaties, bij minder vaak voorkomende of complexere handelingen en bij het overdragen van kennis aan begeleiders. 

Een belangrijk onderdeel van die werkwijze is het scholen van begeleiders in de praktijk. Als een cliënt bijvoorbeeld na een ziekenhuisopname thuiskomt met nieuwe verpleegkundige zorg, leren verpleegkundigen van het aanrijdteam begeleiders hoe zij die zorg zelf kunnen uitvoeren. “Niet in een klaslokaal en niet op een oefenpop,” zegt Yvonne, “maar bij de cliënt zelf. Dat is veel effectiever.”

Meer afwisseling, uitdaging, regie en een grotere bekwaamheid
Daarnaast krijgen verpleegkundigen een grotere rol in kwaliteit van zorg. Doordat zij regelmatig op verschillende locaties komen, zien ze wat er speelt op de werkvloer. Ze adviseren over medicatieveiligheid, hygiëne en infectiepreventie en vormen zo een schakel tussen beleid en praktijk. “Ze zijn eigenlijk onze ogen en oren in het primaire proces.”

Die herpositionering van het vak heeft zichtbaar effect. Verpleegkundigen ervaren meer regie, meer afwisseling en meer inhoudelijke uitdaging. Dat vertaalt zich in meer werkplezier en een grotere bereidheid om in de gehandicaptenzorg te blijven werken. Vacatures blijken makkelijker te vervullen, juist omdat het perspectief duidelijker is.

Om die professionalisering verder te versterken, wordt gewerkt aan aanvullende scholing. Verpleegkundigen leren daarbij ook hoe zij collega’s van andere organisaties kunnen toetsen en begeleiden, op een objectieve manier. “Dat verhoogt de kwaliteit,” legt Yvonne uit, “maar ook het gevoel van vakmanschap.”

Volgens haar is dat essentieel voor de toekomst van de zorg: “Als we willen dat verpleegkundigen blijven, moeten we ze ook echt de ruimte geven om verpleegkundige te zijn. Deze manier van werken helpt daarbij.”

Regio Zwolle
Van Reeuwijkstraat 50
7731 EH Ommen

Regio Drenthe
Lauwers 17
9405 BL Assen

Regio Groningen
Tolberterstraat 41
9351 BC Leek

Samen maken we de zorg in de regio toekomstbestendig. G-AAN brengt partijen bij elkaar die willen samenwerken, experimenteren en innoveren.

Naar contactformulier

Blijf als eerste op de hoogte, ontvang onze nieuwsbrief