Groningen – G-AAN

Expertisenetwerk VG en verslaving: nieuwe inzichten over triple-problematiek

oktober 9, 2026/in Projecten Groningen Expertise Toevoegen, Groningen, Archief, Expertise toevoegen - Nieuws/door Marianne van Kampen

Vier zorgorganisaties in Groningen, Alliade, De Zijlen, Vanboeijen en Trajectum, bundelden vanaf 2023 hun kennis over cliënten met een verstandelijke beperking in combinatie met verslavingsproblematiek. Met VNN als inhoudelijk expert bouwden zij aan een netwerk van aandachtsfunctionarissen die casuïstiek bespraken en elkaar trainden.

Wat leverde dat op?
Het netwerk startte in oktober 2023 met een lancering voor ruim 120 collega’s van de betrokken organisaties. Er kwam een opleidingsprogramma Motiverende Gespreksvoering VG & Verslaving, met een train-de-trainer-aanpak die andere organisaties inmiddels zelf verder brengen.

Een nieuwe, scherpere vraag
Gaandeweg bleek de praktijk anders te liggen dan bij de start gedacht: verslavingsproblematiek speelt vooral bij cliënten met een lichte verstandelijke beperking, niet bij de doelgroep waarvoor het netwerk oorspronkelijk was opgezet. Waar wél een duidelijk gat zit: cliënten met een combinatie van verstandelijke beperking, psychische kwetsbaarheid én verslaving tegelijk: triple-problematiek dus. Voor deze groep ontbreekt nu een vaste plek waar organisaties gezamenlijk een passende route kunnen uitstippelen.

Hoe nu verder?
Binnen G-AAN Groningen staat een mogelijk vervolg rond de triple-problematiek momenteel op pauze. De resultaten van dit project vormen echter een stevige basis voor verdere samenwerking. Op basis van de verkenning met partners als GGZ Drenthe en VNN wordt in 2027 besloten of en hoe we hier een vervolg aan gegeven. Daarmee ronden we het project Expertise Toevoegen af, met waardevolle opbrengsten én een helder zicht op een volgende stap voor de regio.

Gezamenlijke nachtzorg: veiliger, persoonlijker en met lagere werkdruk

september 29, 2026/in Projecten Groningen Digitaal Dichtbij, Groningen, Archief, Digitaal dichtbij - Nieuws/door Marianne van Kampen

In Veendam werken De Bruggen en Cosis sinds 2023 samen aan een nieuwe manier van nachtzorg voor bewoners van Beschermd Wonen-locaties. Waar elke organisatie eerst los haar eigen nachtelijk toezicht regelde, is dat nu gezamenlijk ingericht: een zorgbeveiliger loopt tussen de locaties, en waar nodig is een slaapwacht of nachtagoog beschikbaar. Zo blijft de zorg persoonlijk en veilig, terwijl minder personeel hoeft te worden ingezet voor diensten die medewerkers vaak als zwaar ervaren.

Waarom dit project?
De nachtelijke slaapwachtdienst was voor veel medewerkers onaantrekkelijk, wat leidde tot dure externe inhuur en een dreigend tekort op de langere termijn. De Bruggen en LIMOR — later ook Cosis — besloten het nachttoezicht in Veendam samen te organiseren en anders in te richten.

Wat doen we?
Centrale triage bepaalt telefonisch welke inzet nodig is. Een zorgbeveiliger houdt wakend en preventief toezicht; alleen als het echt nodig is, komt er fysieke ondersteuning bij. Het project startte in 2023 als pilot en laat zien dat samenwerking en slim gebruik van technologie de nachtzorg toekomstbestendiger kunnen maken.

Wat levert het op?
Bewoners voelen zich merkbaar veiliger: het aandeel dat zich ‘s nachts zeer veilig voelt, steeg van 28 naar ruim 62 procent. Medewerkers ervaren minder werkdruk en een duidelijkere rolverdeling. De ervaringen zijn vastgelegd in een handreiking, zodat ook andere regio’s deze aanpak kunnen overnemen.

DigiSaam: samen aan de slag met zorgtechnologie

september 24, 2026/in Projecten Groningen Digitaal Dichtbij, Groningen, Archief, Digitaal dichtbij - Nieuws/door Marianne van Kampen

Zorgtechnologie kan het verschil maken — als je hem op de juiste manier inzet. Binnen DigiSaam werken we sinds 2023 met zorgorganisaties in Groningen aan de invoering van bewezen technologie, zoals beeldschermzorg, domotica en digitale hulpmiddelen. Steeds met hetzelfde uitgangspunt: alleen toepassen als het aantoonbaar iets oplevert, voor cliënt én medewerker.

Waarom dit project?
De zorg staat onder druk: personeelstekorten lopen op, de zorgvraag groeit en de kosten stijgen. Technologie kan daarbij helpen, mits organisaties niet allemaal apart het wiel hoeven uit te vinden. Daarom bundelen we binnen DigiSaam kennis en ervaring van zorgorganisaties en de Technologie & Zorg Academie (TZA).

Wat doen we?
Elke deelnemende organisatie heeft een eigen ambassadeur zorgtechnologie, die ook contact houdt met organisaties die niet rechtstreeks meedoen. Ambassadeurs volgen een gezamenlijke leergang, en elk jaar organiseerden we een symposium; in 2024 kwamen daar zo’n negentig mensen op af. Ook laten we onderzoek doen naar wat werkt en wat niet en werken we samen met TZA-Groningen, waarmee we ondertussen een volwaardig partnerschap hebben opgebouwd.

Wat levert het op?
In 2023 vulde 76 procent van de zeventien zorgorganisaties in de regio een vragenlijst in; elf daarvan bleken bereid tot verdere samenwerking. Een vervolgmeting in 2024 ging dieper in op thema’s als de samenwerking met TZA, onderlinge samenwerking tussen organisaties en investeringen in technologie.

Samen optrekken: cliënt en netwerk als partners in de zorg

september 24, 2026/in Projecten Groningen Mens & Organisatie, Groningen, Archief, Mens en organisatie - Nieuws/door Marianne van Kampen

Goede zorg stopt niet bij de deur van de zorgorganisatie. Familie, vrienden en vrijwilligers spelen vaak een net zo belangrijke rol in het leven van een cliënt als de professionals om hen heen. Vijf zorgorganisaties in Groningen — Sprank, De Zijlen, Cosis, Profila Zorggroep en Vanboeijen — zoeken binnen SamenOptrekken uit hoe die twee werelden elkaar beter kunnen versterken.

Waarom dit project?
Er komen minder handen aan het bed, terwijl de zorgvraag blijft groeien. Cliënten die kunnen terugvallen op een eigen netwerk, hebben daar merkbaar baat bij. SamenOptrekken zet daarom in op een cultuurverandering: niet automatisch alles overnemen van cliënt en netwerk, maar samen bekijken wat nodig is en wie welke rol pakt.

Wat doen we?
Sinds begin 2025 wisselen de organisaties in leertafels kennis en ervaringen uit. Ook zijn er rondetafelgesprekken geweest met verwanten, begeleiders en landelijke belangenorganisaties, zoals Sien, KansPlus en Helpende Handen. Daarnaast bouwen we aan een online leertraject voor medewerkers, verwanten en vrijwilligers, met aandacht voor kennis, vaardigheden én houding.

Wat leverde dat tot nu toe op?
Samenwerken met het netwerk voelt voor begeleiders soms spannend — denk aan de angst om iets fout te doen. Door dat bespreekbaar te maken, ontstaat ruimte voor een eerlijk gesprek over wat samenzorg in de praktijk betekent. Verwanten en vrijwilligers vragen op hun beurt vooral om duidelijkheid, vertrouwen en goede informatie. Deze inzichten vormen de basis voor het leertraject dat eind 2026 wordt opgeleverd.

SamenOptrekken loopt door tot eind 2026. Daarna bepalen de deelnemende organisaties samen of en hoe de aanpak structureel wordt voortgezet.

LeerSaam: stevig staan, verbindend werken

september 24, 2026/in Projecten Groningen Mens & Organisatie, Groningen, Archief, Mens en organisatie - Nieuws/door Marianne van Kampen

Hoe blijf je als medewerker stevig staan én verbindend werken, als je dagelijks te maken hebt met cliënten met complexe, meervoudige problematiek? Die vraag staat centraal in LeerSaam, een samenwerking tussen Cura XL, Humanitas DMH, Omega-groep en Cosis, met onderwijspartner DNA Next (Alfa-college, Noorderpoort, Drenthe College).

Waarom dit project?
Cliënten met een verstandelijke beperking in combinatie met gedragsproblemen, verslaving of psychiatrische kwetsbaarheid hebben intensieve, integrale zorg nodig. Maar steeds minder medewerkers hebben de brede kennis en ervaring om deze doelgroep goed te begeleiden. LeerSaam ontwikkelde daarom het mbo-keuzedeel ‘Stevig staan, verbindend zijn’: een leertraject waarin medewerkers niet in de eerste plaats methodieken aanleren, maar zichzelf leren kennen als hun belangrijkste instrument.

Wat levert het op?
Het keuzedeel heeft een officiële SBB-erkenning. Twee groepen deelnemers hebben het inmiddels afgerond: de eerste in 2025 (vijftien deelnemers uit zeven organisaties), de tweede in juni 2026. Er is ook een e-learning ontwikkeld die deelnemers voorbereidt op de lesdagen. Een aantal keer heeft LeerSaam bovendien een symposium georganiseerd waar deelnemers, collega’s en gastsprekers ervaringen en inzichten delen; het meest recente symposium trok tachtig deelnemers.

De werving voor een derde groep, die in november 2026 start, is in volle gang.verslavinf

Blijf als eerste op de hoogte, ontvang onze nieuwsbrief